انقراض دوزیستان

   دوزیستان گروهی از مهره داران هستند که بیش از ۳۰۰ میلیون سال است در این کره خاکی زیست می نمایند و تا به امروز ۶۳۰۰ گونه  از آنها توسط جانورشناسان توصیف شده اند. تحقیقات اخیر (Stuart et al. 2004) نشان داده که در حدود یک سوم (۳۴٪) این جانوران در معرض تهدید انقراض قرار گرفته اند. چنانکه ن کنون ۱۶۸ گونه منقرض شده و ۲۴۶۹ گونه دیگر یا به عبارتی  (۴۳٪) با کاهش جمعیت مواجه شده اند. بیشترین تنوع گونه ای این دسته از جانوران را می توان در مناطق حاره ای مشاهده نمود ئ در این میان کشور برزیل با ۸۱۱ گونه توصسف شده بیشترین گونه های این جانوران در جهان را به خود احتصاص داده است. جالب توجه است که ایالات متحده آمریکا با وسعتی تقریبا مشابه برزیل تنها ۲۹۲ گونه دوزیست دارد. اما چه عواملی موجب کاهش جمعیت دوزیستان می شوند؟

  مهمترین عامل تخریب زیستگاه است که یکی از شایع ترین موارد در کاهش جمعیت بسیاری از گونه های جانور است. از دیگر عوامل مهم کاهش جمعیت دوزیستان شیوع نوعی بیماری قارچی موسوم به chytridiomycosis است که عامل آن یک پاتوژن قارچی به نام Batrachochytrium dendrobatidis این پاتوژن موجب نابودی صدها گونه در نقاط مختلف جهان شده که به عقیده برخی دانشمندان یکی از بدترین و یا به عبارتی وخیم ترین رکوردهای تاریخی نابودی تنوع ریستی در نوع خود به حساب می آید. سومین عامل مهم تغییرات آب و هوایی و گرمایش جهانی است که نه تنها روی این رده جانوران بلکه تمامی گونه های جانوری و گیاهی را به چالشی سخت برای حفظ بقا خود کشیده است.

 

 

ادامه نوشته

مروری بر انقراض دوزيستان در قرن اخير

با توجه به جدولی که در مطلب پيشين  در اختيارتان قرار دادم شايد اين سوال برايتان بوجود بيايد که چرا من از سمندر ها شروع به نوشتن کردم و در مطالب اوليه ابتدا به بررسی دو گونه از آنها پرداختم علن اين امر اهميت اين دو گونه از لحاظ علمی و همچنين خطر انقراض که بيش از پيش اين دو گونه را تهديد می کند بوده است. همانطور که در مطالب پيشين ذکر کردم اين دو گونه در خطر انقراض قرار دارند و سمند گرگانی بعنوان گونه ای در خطر انقراض در فهرست سرخ IUCN قرار گرفته است. مشاهدات من از زيستگاه های هر دو گونه نشان می دهد با توجه به افزايش تخريب زيستگاه ها و همچنين افزايش دامداران در زيستگاه های اين جانور از عوامل مهم تهديد اين دو گونه به شمار می روند از اينرو  من در اولين مطالب خود به اين دو گونه اشاره نمودم. قبل از اين که ديگر گونه های دوزيستان را بررسی کنيم لازم است مطالبی را در خصوص انقراض گونه های دوزيستان در جهان و ايران متذکر  شويم.

از عوامل مهم انقراض تخريب زيستگاه، آلودگی های زيست محيطی است. همچنين مواردی چون افزايش بيماری های واگير دار مانند برخی آلودگی های قارچی و يا باکترياي، خشک سالی و صيد بی رويه در برخی نقاط جهان به انقراض گونه ها کمک نموده است. بطوريکه برخی دانشمندان قرن اخير را قرن انقراض دوزيستان قلمداد کرده اند. در مطلب آينده برخی آمارهای منشر شده در اين باره را برايتان بازگو خواهم نمود.